De eerste boordcomputers hadden slechts een beperkt aantal functies, zoals het bijhouden van kilometerstanden, rij- en rusttijden en een beperkte vorm van communicatie. Inmiddels is de boordcomputer uitgegroeid tot een krachtig werktuig met heel veel interessante gegevens voor allerlei toepassingen van loonadministratie tot het opvolgen van de voertuigen.
Maar belangrijker nog dan de keuze voor de boordcomputer op zich is de randapparatuur, de verwerking van de gegevens en wat je er mee doet, want de boordcomputer is echt een managementinstrument geworden voor tal van functies.
De basisfuncties
Bij de aanschaf van boordcomputers moet het bedrijf zich eerst enkele vragen stellen. Hoe functioneert het nu ? Hoe lopen de informatiestromen ? Waarover wil men informatie ? Welke stappen worden nu doorlopen van orders via uitvoering tot facturatie ? Op basis van die gegevens bepaalt men in welk type boordcomputer men wil investeren en welke koppelingen en aanvullende verwerkingsprogramma’s er nodig zijn. Wordt een boordcomputer enkel gebruikt voor de basisfuncties, dan is de toegevoegde waarde beperkt en wordt automatisch de tijd om de investering terug te verdienen ook langer. Omdat de boordcomputer nog altijd evolueert is het ook van plan al rekening te houden met sommige toekomstige ontwikkelingen. De belangrijkste basisfuncties van een boordcomputer zijn tijdregistratie (rij- en rusttijden, plus werktijd), tracking en tracing, orderbeheer (ontvangen van orders, bevestiging van uitvoering, enz.), communicatie (GSM, berichten, voice mail, handenvrij telefoneren), navigatie en positionering en de opvolging van de voertuigen. Met die basisfuncties kunnen al heel wat zaken gerealiseerd worden zoals loonadministratie, opvolgen van de chauffeurs en voertuigen en een verlaging van de kosten door een betere communicatie, de opvolging van het brandstofverbruik en de rijstijl van de chauffeurs, doelmatiger onderhoud, sneller inspelen op onverwachte situaties, ritoptimalisatie en minder administratie. Naast de voertuiggebonden boordcomputer (nu nog het meest verspreid) wint ook de chauffeursgebonden boordcomputer terrein. Chauffeurs willen hun eigen data voor zich houden alsook hun communicatie. Bovendien wordt het bijhouden van de uren belangrijker sinds het invoeren van de 48-urige werkweek en de striktere rij-, rust- en werktijden.
Uitbreiding van de functies
Boordcomputers zijn zoals de naam al aangeeft kleine computers die dankzij doelgerichte koppelingen nog veel meer data kunnen ter beschikking stellen van de planning, administratie en vlootbeheerder en chauffeurscoach. Enkele voorbeelden: de aansluiting van een scanner, printer voor het lezen en afdrukken van documenten, de koppeling met een temperatuursensor of veiligheidssensoren (anti-diefstal), de koppeling met camera’s (dode hoek en/of achteruitrijcamera), de aansluiting met een DVD-speler, de koppeling met de digitale tachograaf en de koppeling aan internet. Hoe uitgebreider het systeem en de verwerkingsapparatuur op de thuisbasis, hoe meer gegevens er ter beschikking staan. Maar denk eraan heb je al die gegevens ook echt nodig ? Gezien het prijskaartje moet een goede afweging gemaakt worden van wat de onderneming wil bereiken met de apparatuur. Van het kostenplaatje gesproken zijn er drie verschillende factoren: - De eenmalige kosten per voertuig: boordcomputer en bevestigingsmaterieel, met eventueel ook CAN-bus interface, koppeling met digitale tachograaf, interface naar sensoren en navigatiesysteem; - De eenmalige kosten per project: aanpassen software, implementatie koppeling naar andere software, aanschaf server, infrastructuur op kantoor, aanpassen rapportering, projectmanagement, opleidingskosten (chauffeurs, planners, administratie, management) - Jaarlijke kosten: updates software, onderhoud software, back-up systeem, update navigatiesysteem, abonnementen communicatie en abonnement IT-lijnen op de thuisbasis. Een server op de thuisbasis zal ongeveer 5000 EUR kosten (hogere bedragen voor vloten van 50 voertuigen en meer). De boordcomputers kosten vanaf 900 tot 2300 EUR per stuk en 500 EUR voor de installatie in het voertuig. Specifieke koppelingen, zoals een CAN-bus interface kosten nog eens rond de 400 EUR. Voor de implementatie van het systeem en projectbegeleiding moet men nog eens 10.000 tot 40.000 EUR rekenen. Aan abonnementskosten komt daar dan nog 100 à 200 EUR per jaar bij voor de navigatie en 6 à 10 EUR per maand voor GPRS. De prijzen kunnen nog oplopen voor extra verbindingen en systemen en bijvoorbeeld een contract voor snelle hulpverlening bij pech.
De boordcomputer in de praktijk
We gingen in de praktijk een kijkje nemen bij onder meer de winnaar van de Truck ICT-Award 2011, de firma Gilbert De Clercq. Alle trekkende voertuigen zijn hier uitgerust met een Transics Quattro+ boordcomputer, inclusief de opties GPS, navigatie, CAN-bus koppeling, digitach syncro, digitach card reader en digitach memory download. Alle communicatie met de eigen voertuigen gebeurt via GPRS/DATA. De gegevens van de boordcomputers en de Ubidata DarkBlueBox (traileropvolging) worden doorgestuurd naar TMWSuite (Transport Management System) om aldaar de statussen, posities en berichtenverkeer te actualiseren/visualiseren. Het TMS/TSS systeem wordt gebruikt bij de loonberekening en de analyse van de voertuiggegevens die via de OBU of de CAN-Bus connectie worden ontvangen. Wat levert dat op: tijdswinst door de real-time integratie van de operationele activiteiten (positie, laad/los activiteiten) in het back-office systeem, minder rework door interfacing tussen verschillende toepassingen, draadloze overdracht van data (digitach, Thermo King gegevens, deurcontacten), onmiddellijk overzicht van wie welke trailer trekt, pro-actief plannen van de onderhoudsbeurten, opvolging om de planning bij te sturen, pro-actief problemen oplossen en automatische inlezing/terugmelding van transportopdrachten. In het algemeen leverde dat een reductie op van het aantal lege kilometers, een optimalisatie van de beladingsgraad, een real-time winstberekening vooraleer de wagens op de baan gaan, een online monitoring van het rijgedrag, minder papierstromen, een snellere facturatie en een eenvoudiger berekening van de kosten. Bij Snel Logistic Solutions wordt de CarCube niet alleen gebruikt voor de loonadministratie. De boorcomputers worden ook benut om de rijstijl van de chauffeurs te analyseren en hem via de boordcomputer tips te geven om zuiniger te rijden. Dat levert een 5 tot 7 % lager brandstofverbruik op. “Dankzij de vergaande integratie met ons ritplanningssysteem en TMS zorgt de boordcomputer ervoor dat we met één geïntegreerde automatiseringsomgeving kunnen werken vanaf het moment dat we verbinding leggen met de klant tot en met de facturatie.”, zegt Snel. Verbessem haalt een hoge mate van efficiency met behulp van een vergaande en volledig geïntegreerde automatisering. Een voorbeeld hiervan is de integratie van de CarCube boordcomputers met het NaviTrans ERP-systeem. “Dit heeft onder meer als voordeel dat onze planners de opdrachten rechtstreeks vanuit het elektronische planbord in NaviTrans naar de boordcomputers in de auto’s kunnen versturen”, zegt Verbessem. “En de informatie die terugkomt vanuit de CarCubes wordt meteen in het ERP-systeem bijgewerkt.”
Enkele nieuwigheden
• Transics biedt nu TX-Eco aan, een oplossing om ecologisch en dus economisch rijgedrag in de hand te werken en het TX-Tango webservices platform, een gebruiksvriendelijke en snelle integratie tussen het fleetmanagementsysteem en de partnerpakketten. • Qualcomm baseert al zijn back-office diensten op het web. Op die manier wordt de IT rompslomp weggehouden van het transportbedrijf dat zich minder omtrent software moet bekommeren. Daarnaast lanceert Qualcomm de nieuwe generatie boordcomputers MCP200. • Met de CarrierWeb Mobile heeft men de uitgebreide functionaliteiten van een boordcomputer, maar ook de mogelijkheid barcodes te scannen of de klant te laten tekenen voor ontvangst. Het toestel omvat tevens een high resolution camera en een vingerafdruklezer. • Nieuw bij Trimble zijn een remote tacho download voor de Car Cube boordcomputer en de visualisatie van actuele file- en wegenwerkeninfo op de kaart in de FleetCockpit plannerstool. De Car Cube is tevens uitgebreid met een extra GSM-module en een combinatie met dode hoek en/of achteruitrijcamera. • Ook Masternaut maakt gebruik van internet als communicatiecentrum voor de MCU-module. Nieuw in het pakket is de Remote Download die het mogelijk maakt de gegevens van de digitale tachograaf en de chauffeurskaart van op afstand uit te lezen. • TomTom heeft zijn toepassingen voor de beroepssector ondergebracht in Tom Tom Business en heeft naast de boordcomputer ook de backup systemen Tom Tom Webfleet en Worksmart.
Meer op www.truck-business.com
(in PDF-bijlage) Een vergelijkende tabel van de boordcomputers op de Belgische markt met oplossingen van CarrierWeb, Transics, GreenCat, Tomtom Business, Trimble, Masternaut en Qualcomm.
Download full article in PDF
Inschrijving 
